Ga verder naar de inhoud
Ga verder naar de inhoud

Bo­dem­ver­dich­ting aanpakken bij Stijn Carton

Bodemverdichting Praktijkveld
  • Bodembewerking
  • Bodemverdichting

Stijn is een jonge, gemotiveerde landbouwer die begin dit jaar het familiebedrijf heeft overgenomen. Hij vertegenwoordigt de derde generatie die de gronden rond de hoeve zal bewerken. In hun rotatie zitten voornamelijk suikerbieten, maïs en granen.

Zijn voornaamste zorg is bodemgezondheid. Daarom zal hij de bedrijfsvoering naar zijn hand zetten en aan de slag gaan met regeneratieve principes voor bodemzorg, zoals niet-kerende grondbewerking gecombineerd met diepwoelen, complexe groenbedekkers en minimale chemische inputs.

Het opzet

Het perceel

Het perceel dat we zullen opvolgen en waar de TUM zal doorgaan, bevindt zich aan de hoeve in Lennik, in de zandleemstreek.

Op dit moment staat er een groenbedekker van rogge en gerst. Na de suikerbietenoogst is er op dit perceel niet diepgewoeld, omdat de grond te nat lag.

Op de overige percelen van het bedrijf is er wel gediepwoeld na de hoofdteelt, waarna een groenbedekkermengsel werd ingezaaid met een diepwortelende brassica-component. Zo kunnen de scheuren die door de tanden van de machine zijn gemaakt, optimaal benut worden.

Meten van de indringingsweerstand van de bodem met een penetrologger

Bodemverdichting meten

Om een idee te krijgen van de verdichting op het perceel, kan je een eenvoudige prikstok gebruiken, maar ook een meer geavanceerde penetrologger. Die meet de weerstand die de bodem biedt op verschillende dieptes. Zo wordt de bodemverdichting meer gedetailleerd in kaart gebracht. 

De weerstand die de bodem biedt hangt uiteraard ook af van het vochtgehalte. Na een intense regenbui zal de grond nat zijn en weinig weerstand bieden, terwijl een uitgedroogde bodem dan weer meer weerstand biedt. Metingen op de bodemverdichting gebeuren dus best wanneer de bodem op veldcapaciteit zit. 

Als vuistregel wordt gezegd dat wortelgroei verhinderd wordt wanneer de indringingsweerstand hoger is dan 3 MPa

Startmeting

Wij voerden de eerste metingen uit op het perceel op 17 maart, wanneer de grond voldoende vochtig was. De resultaten worden weergegeven op de figuur hieronder. Naast elk meetpunt wordt de diepte weergegeven waarop de indringingsweerstand van 3 MPa overschreden werd. Hoe ondieper dit is, hoe meer de bodem verdicht is.

We kunnen zien dat de diepte waarop deze grenswaarde overschreden wordt tussen de 10 en de 40 cm ligt, en dat de verdichting vooral voorkomt op de kopakkers waar de machines regelmatig rijden en minder in het perceel. Links onder het perceel waar de bietenhoop lag is ook duidelijk verdichting waar te nemen, vooral waar de machines de bieten geladen hebben. 

Hieruit blijkt ook een van de voordelen van vaste rijpaden: de bodem zal alleen verdichten op de rijpaden en niet in het perceel. 

In de grafieken naast de foto zien we dat ook als de eerste bodemverdichting vrij ondiep is, de bodem op de diepere lagen niet noodzakelijk verdicht is. 

Leer nog meer via deze kennismaterialen

Verken het kennispunt
Wil je meer weten over dit onderwerp? Neem dan eens een kijkje op deze pagina's!

Bo­dem­ver­dich­ting: een Vlaams probleem?

Bodemverdichting Artikel
  • Bodembewerking
  • Bodemverdichting

Bodemverdichting is een vorm van structuurbederf die ontstaat wanneer de draagkracht van de bodem wordt overschreden en samengedrukt en/of vervormd wordt. Het gevolg? Grote, continue poriën verdwijnen, wat de waterhuishouding verstoort en wortelgroei bemoeilijkt. Dit maakt de gewassen droogtegevoeliger en verhoogt de kans op plasvorming.

Bo­dem­ver­dich­ting opheffen: de­mon­stra­tie diepwoelers

Bodemverdichting Video
  • Bodembewerking
  • Bodemverdichting

Tijdens het thematische uitwisselingsmoment 'Bodemverdichting uitgespit' van eind oktober 2022 demonstreerden drie landbouwers elk een diepwoeler. Welke zou jij verkiezen om je bodemverdichting op te heffen?

Bo­dem­ver­dich­ting

Bodemverdichting Infografiek
  • Bodembewerking
  • Bodemverdichting

Verdichting treedt op als de bodem samengedrukt en vervormd wordt, dit gebeurt vaak onder invloed van menselijke activiteiten. Het gevolg is dat de bodem een lagere hoeveelheid poriën bevat die zich kunnen vullen met lucht of water.