Niet-kerende bodembewerkingen bij Gert Annendyck
Niet-kerende bodembewerkingen Praktijkveld- Bodembewerking
- Minimale bodembewerking
Gert heeft een melkvee- en akkerbouwbedrijf in Herne en werkt al 15 jaar niet-kerend. Ongeveer 7 jaar geleden besloot hij de directzaaimachine Easydrill van Sky Agriculture aan te schaffen omdat hij hiermee gras kon doorzaaien. Sindsdien zaait hij op zijn eigen percelen granen en groendbedekkers met directzaai.
Meer lezen op deze pagina
Zijn directzaai-machine staat Gert ook toe om mengteelten te telen. Als mengteelt kiest hij voor veldbonen en tarwe. Gert is een enorme voorstander van directzaai maar vindt het wel belangrijk om in de juiste omstandigheden te werken: bodems die verdicht zijn hebben eerst enkele jaren structuurherstel nodig. Ook wanneer het te nat is, is het belangrijk dat je wacht tot de bodem droog genoeg is om te zaaien. In deze blog houden we bij hoe Gert inzet op niet-kerende bodembewerking en meer specifiek directzaai. Houd deze pagina zeker in het oog om een overzicht te krijgen wanneer welke stappen gebeuren.
Maart: inzaaien veldbonen door tarwe
In de tweede helft van januari zaaide Gert tarwe op dit perceel. Door de vogelschade is de opkomst van de tarwe echter minder goed dan verwacht. Op 29 maart besloot Gert om de veldbonen door de tarwe te zaaien. Voordat de veldbonen werden gezaaid, werd er bemest met kunstmest. Aangezien veldbonen tot de vlinderbloemige behoren, fixeren ze zelf stikstof en is extra bemesting niet nodig.
April - juni
Begin april komen de veldbonen al mooi op tussen de tarwe.
Gert bespoot zijn perceel om chocoladevlekkenziekte in zijn veldbonen tegen te gaan. De ziekte, veroorzaakt door de schimmel Botrytis Fabae, vormt kleine rood-bruine vlekken op bladeren, stengels en bloembladen en kan leiden tot grote opbrengstverliezen.
Gert plande om in het 8ste bladstadium van de veldbonen onkruidbestrijding te doen. Dit was echter niet nodig, omdat de gewassen al snel dicht gegroeid waren en onkruiden geen kans kregen om verder te ontwikkelen.
Augustus
Bij een bezoek aan het veldbonenperceel op 6 augustus verwacht Gert binnen 10 à 14 dagen de mengteelt te kunnen oogsten.
Eind juni en begin juli zaaide Gert bij enkele andere percelen een faunamengsel in. Dit mengsel bevat onder andere klavers, zonnebloemen, facelia en gele mosterd. Door een mengsel in te zaaien combineert hij de voordelen van de verschillende soorten groenbedekkers. De gele mosterd in het mengsel zorgt voor een snelle opname van stikstof die overblijft na de hoofdteelt, terwijl de klaver zelf stikstof fixeert die opgenomen kan worden door de andere groenbedekkers. Facelia heeft een fijne beworteling, wat zorgt dat de grote bodemkluiten openbreken en tegelijkertijd beschermt tegen een te fijne verkluimeling. Groenbedekkers zoals zonnebloemen zorgen dan weer voor het op peil brengen van het organisch stofgehalte in de bodem.
Op 19 augustus is de mengteelt veldbonen-tarwe klaar om te oogsten. Belangrijk bij deze mengteelt is om het juiste oogstmoment te vinden. Wanneer je te vroeg oogst, zijn de bovenste bonen nog te zacht. Te laat oogsten zorgt er dan weer voor dat je onderaan meer korrelverlies hebt. Goed inschatten wanneer de planten rijp zijn en een juiste afstelling van de dorser zijn cruciaal.
September
Tijdens een thematisch uitwisselingsmoment over niet-kerende bodembewerkingen, georganiseerd samen met Gert op 3 september, heeft Gert een proef uitgevoerd met zijn directzaaimachine op een perceel waar eerder een mengteelt van veldbonen en tarwe stond. Hij paste hier drie strategieën toe om een complex groenbedekkermengsel in te zaaien, bestaande uit facelia, vlas, Japanse haver, niger, Deeptill bladrammenas, Ethiopische mosterd, deder, boekweit, zonnebloem en gele mosterd. Het perceel werd hiervoor in drie delen opgedeeld.
- Het eerste deel werd rechtstreeks in de overblijvende stoppel van de tarwe ingezaaid met de directzaaimachine.
- Het tweede deel werd ingezaaid na een ondiepe bodembewerking met een Güttler SuperMaxx-triltandcultivator.
- Het derde deel werd eerst met een diepgronder (25 cm diep) bewerkt, daarna met een rotoreg (niet te intensief) en ten slotte met een traditionele zaaimachine ingezaaid.
Het perceel wordt verder opgevolgd en de bevindingen worden regelmatig hier gedeeld.
Op 19 september hebben we op elk deel een stikstofstaal genomen om te kijken hoeveel stikstof er nog in het bodemprofiel zit om later te kunnen vergelijken hoe dit evalueert tussen de verschillende strategieën. De waardes zijn redelijk vergelijkbaar tussen de drie plots en schommelen tussen 60kg N/ha en 69kg N/ha.
Oktober
Op 4 oktober zijn we een kijkje gaan nemen hoe het mengsel op de verschillende delen opgekomen is. Op het eerste zicht lijkt het visueel zo dat het derde deel er iets beter bij staat (ten opzichte van de andere 2) maar we volgen dit verder op.
November
We gaan opnieuw langs op het perceel op 29 november. Visueel zijn er weinig verschillen te bemerken. De twee delen van het perceel die er eerst minder goed leken bij te staan, lijken dit verschil ingehaald te hebben. Van links naar rechts: directzaai, directzaai met eerst een oppervlakkige bewerking met de tandcultivator, traditionele zaai na diepgroender/rotoreg.
Dit overtuigingsveld werd opgevolgd door B3W-begeleider Jelina Terrijn van Praktijkpunt Landbouw in Herent (email hidden; JavaScript is required).
Met de praktijkvelden ondersteunt B3W landbouwers die een bepaalde goede praktijk willen toepassen op het eigen bedrijf. We volgen via een blog zoals deze, die regelmatig wordt aangevuld, de verschillende acties op die we nemen op het veld, de ervaringen van de landbouwer en de uiteindelijke resultaten. De voorbije jaren werden er nog heel wat praktijkvelden opgevolgd, bekijk zeker eens het overzicht!