Een terugblik op de Werktuigendagen 2025: het Bodemeiland XL
03.10.2025Tijdens de Werktuigendagen 2025 pakten een tiental partners uit met een gezamenlijke stand onder de naam “Bodemeiland XL”. Centraal stond de levende bodem als fundament voor een veerkrachtige landbouw.
Met demonstraties in het veld, een indrukwekkende profielkuil, vernieuwende zaaitechnieken en zelfs schapen op de stand toonden we hoe agro-ecologische praktijken geen ver-van-je-bed-show hoeven te zijn. Integendeel: elke landbouwer kan er morgen mee aan de slag!
De demonstratiestand werd opgebouwd rond vijf sleutelprincipes voor de opbouw van een veerkrachtige en gezonde bodem:
Beperk de bodemverstoring
Elke vorm van ploegen of diepe bewerking verstoort het bodemleven, breekt schimmeldraden af en doet organische stof sneller afbreken. Door te werken met niet-kerende of minimale grondbewerking blijven bodemstructuur en –organismen behouden, wat zorgt voor een veerkrachtige en luchtige bodem. Het bevordert stabiele bodemstructuren, voorkomt koolstofverliezen, ondersteunt regenwormen en schimmels.
Houd de bodem bedekt
Bedekking met gewassen of mulch voorkomt dat regen de bodem wegspoelt, houdt vocht vast en beschermt het bodemleven tegen extreme temperaturen. Bodembedekkers zorgen bovendien voor maximale fotosynthese het hele jaar door met extra organisch materiaal en voedingsstoffen in de bodem tot gevolg.
Werk aan diversiteit
Verschillende gewassen, bloemranden, mengteelten en bodembedekkers versterken elkaar. Meer diversiteit op en onder de bodem betekent een grotere weerbaarheid tegen plagen en ziektes met een verminderde nood aan ingrijpen met gewasbeschermingsmiddelen.
Zorg voor levende wortels in de bodem
Levende wortels voeden het bodemleven het hele jaar door via exudaten - suikers, zuren en andere stoffen die uit de wortels worden afgescheiden. Maar niet alle wortels zijn gelijk: diversiteit aan worteltypes – diep of oppervlakkig, fijn of grof, snel of traag groeiend – zorgt ervoor dat verschillende bodemlagen worden benut en verbeterd. Een bijzondere rol is weggelegd voor vlinderbloemigen zoals veldbonen of klavers. Deze planten werken samen met de bodembacteriën om stikstof uit te lucht vast te leggen in de bodem.
Integreer dieren in je bedrijf
Dieren zoals schapen, kippen of runderen kunnen op een gecontroleerde manier ingezet worden na de oogst voor het vermijden van ziektes en plagen of voor de afgrazing van groenbedekkers. Als akkerbouwer kan je ook samenwerken met andere landbouwers voor kwaliteitsvolle dierlijke mest, goed voor het bodemleven.
We zetten deze 5 principes van bodemzorg bovendien voor je op een rijtje in een handige infografiek!